Plt Yüksekliği Ne Anlama Gelir ve Neden Kaynaklı Ortaya Çıkar?

Trombositlerin kan içinde dolaşan, ana işlevleri kan pıhtısı oluşturmak olan küçük sitoplazmik fargmanlardır. Kişi vücudunda normal değer aralıklarında olması gerekir.

Plt Yüksekliği Nedir,  Normal Değerleri Nelerdir?


Yüksek Trombosit Değeri

PLT trombositlerin kısa şekilde söylem şeklidir. Trombositlerin kan içinde dolaşan, ana işlevleri kan pıhtısı oluşturmak olan küçük sitoplazmik fargmanlardır. Yani kan pıhtılaştırma dönemi içinde kardiyovasküler sistemi dengede tutmak, yaralanma olduğunda kanamayı önlemeye yardımcı olmak işlevleri içinde yer alır. Ayrıca hasar görmüş bölgelerde tamir edilirken kanamayı durdurmak için de büyük fayda sağlarlar. PLT düşüklüğü ortaya çıkması sonucunda aşırı düzeyde kanama ortaya gelebilir. PLT yüksekliği çıkması sonucunda da tromboz olarak adlandırılan kan pıhtısının oluşması için bir araya gelen, kan pıhtısı tıkanıklığı meydana gelebilir. Miyokard enfarktüsü, pulmoner emboli ya da kişi vücudun herhangi bir bölgesinde meydana gelen tıkanıklık gibi ciddi reaksiyonlara sebep olabilir. Vücutta meydana gelen herhangi bir dengesizlik durumunda ya da trombosit hastalıklarına trombositopi ismi verilir. Azalma trombosit sayısı (trombositopeni), işlev eksikliği (trombastenia) ya da değerlerde (trombositoz) bir artış meydana gelebilir. Trombosit kemik iliğinde kan hücresi oluşumu (trombopoez) sürecinde üretilmektedir. Trombositlerin fizyolojik aralığı 150-400 x 109 / litredir. Trombositin ömrü de 7 ila 10 gün arasında değişkenlik gösterir. Yetişkin ve sağlıklı olan bir kişide 1 x 1011 trombosit üretmektedir. Bu üretim genelde böbrekler ile karaciğer tarafından salgılanacak trompoietin ismi verilmekte olan hormon tarafından düzene sokulur. Trombosit dalakta bulunan fagositoz ve karaciğerde bulunan Kupffer hücreleri tarafından yok edilmektedir. Dalak sinir sistemi tarafından düzenlenmekte olan dalak kasılması ile birlikte gerektiği zamanlarda serbest bırakılan belli başlı trombositleri depolar. Trombosit testi sonuçları değerleri yaşa göre değişkenlik göstermektedir. Normal değerleri;

YAŞ

NORMAL DEĞERLER

0-      3 yaş        

130- 400 K/mm3

4- 5 yaş          

180- 510 K/mm3

6- 12 yaş

160- 510 K/mm3

13-15 yaş

170- 405 K/mm3

15 yaş ve üstü

130- 400 K/mm3

Plt Değerinin Yüksekliği Nedenleri

 

PLT değerinin ortalama olan hacmi yüksek seviyelerdeyse patolojinin tanısal bir işareti olabilir ya da bazı hastalıklara eşlik etmekte olan laboratuvar semptomlarına işaret edebilir. PLT değerlerinin yüksek çıkması sonucu nedenleri arasında;

  • İdiyopatik, trombositopenil, pupura ve diğer otoimmün hastalıklar
  • Miyeloproliferatif süreçler
  • Hemorajik trombositodistrofi ya da Bernard-Soulier sendromu ( nadir gözlemlenen kalıtsal hastalık, otozomal resesif geçiş yolları sorunu )
  • Büyük trombosit boyutları ile karakterize olan hastalıklar
  • Talasemi
  • Diyabet
  • Akut kan kaybından kaynaklı ortaya çıkan anemi sendromu
  • Enflamatuar reaksiyonların gelişimi
  • Aterosklerotik sürecin gelişmesi ve ilerlemesi
  • Neoplastik sürecin oluşumu ve ortaya çıkması
  • Tiroid bezinin yüksek fonksiyonel aktivitesinden kaynaklı ve bunun bir sonucunda hormon seviyesinde meydana gelen artışlar
  • Dalağın yerinden çıkarılması, bunun sonucunda MPV indeksi cerrahi uygulamadan kısa bir süre için değerlerini değiştirir ve normal hale döner.
  • Hiperplenizm ve genişleme gösteren dalak, miyeloproliferatif süreçler (dalakta kan trombositlerin de büyük ölçüde bir ölüm meydana gelir. Kemik iliği acil durumda çalışmaya başlar ve genç hücrelerini kan dolaşımına bırakır ama ebatları büyüktür )

Zararları ve tedavisi

Plt değerinde meydana gelen yüksek seviyeler zaman içinde aşağıda bulunan zararları ortaya çıkartır. Bu zararlar içinde;

  • Kan damarlarının iç kısmında pıhtı atması riski fazlasıyla artar. Bu durumdan kaynaklı olarak hayati tehlikeler baş gösterecektir.
  • Kolesterol, tansiyon ve şeker hastalığı sorunlarının meydana getirebileceği riskleri 2 katına çıkartır.
  • Felç riskini ortaya çıkartır.
  • Vücutta bulunan herhangi bir iç organda kan ile beslenmesini engeller ve fonksiyonlarını yerine getirmesi konusunda riskleri ortaya çıkartır.

PLT yüksekliği tedavisi yüksekliğe neden olan sebeplerin ortaya çıkarılmasından sonra belirlenir. Sebeplerin ortaya çıkarılması için uzman hekim ek testler, tetkikler isteyecektir. Bunların sonuçlarının çıkmasından sonra ve uzman hekimin hastayı tekrardan fiziki anlamda muayene etmesinden sonra tanı koyulur. Tanının koyulması ile tedavi süreci planlaması soruna ve kişiye göre değişmektedir. Tedavi sürecinde mutlaka uzmanların söylediklerine detaylı şekilde dikkat edilmesi gerekir. Aksi takdirde hastalıklardan kurtulmak mümkün değildir. Ayrıca uzmanların istedikleri kontrol zamanlarının aksatılmaması da çok önemlidir. Verilen ilaçların düzenli kullanılması, beslenmenin en doğal şekilde yapılması ve bir düzen içine sokulması gerekir.