WBC ( Lökosit ) Nedir ve Bunların Görevleri İçinde Neler Yer Alır?

Lökositler bulaşıcı ajanlarını yok ederek yabancı maddeleri, hücresel pislikleri emerek vücudu hastalığa ve enfeksiyona karşı her daim korumaktadır. Bundan dolayı değerlerinin en düzgün olması gerekir.

Lökosit (WBC) Nedir ve Yapılan Görevleri Nelerdir?

Hemoglobin içeriğine sahip olmayan kan hücresel bileşen olan lökosit ya da beyaz kan hücresi çekirdeğe sahiptir. Hareket kabiliyetini ve bulaşıcı ajanlarını yok ederek yabancı maddeleri, hücresel pislikleri emerek vücudu hastalığa ve enfeksiyona karşı her daim korur. Kanser hücrelerine karşı antikor üreterek sağlık açısından kolaylık sağlar. Sağlıklı bir yetişkin insanın kübik milimetre kanı başına 4,500 ila 11,000 beyaz kan hücresi bulunur. Gün içinde insan vücudunda bulunan hücre sayılarında bulunan dalgalanmalar meydana gelmektedir. İstirahat esnasında daha düşük olan değerler elde edilir ve egzersiz esnasında bu değerler yüksek değerler elde edilir. Beyaz hücre sayılarında var olan anormal düzeydeki artışlar lökositoz olarak adlandırılır, değerlerinde bulunan anormal azalmalar da lökopeni olarak adlandırılır. Beyaz hücre sayıları yani lökositler yoğun düzeyde fiziksel egzersizler, akut düzeydeki duygusal reaksiyonlar, gebelik, ağrı ve enfeksiyonlar gibi sorunlarda lökosit düzeylerinde artış meydana gelir. Lökosit sayımı ilaç ve enfeksiyonlara tepki olarak da azalabilmektedir. Yetişkin bir kişide yapılacak olan tam kan sayımı testinde lökosit değerlerine de bakılır ve değerleri tespit edilir. Sağlık bir kişide 4500 ila 10000 Aralığında lökosit seviyeleri normal olarak kabul edilir. Yapılacak olan tahlillerde değerlerin bu seviyelerinde altında olması lökosit düşüklüğüne ( lökosit negatif ), üzerinde olması da lökosit yüksekliğine neden olur. Yapılacak olan tetkiklerin sonucuna göre uzman hekimlerin uygulayacakları tedavi şekilleri de değişir. Lökosit normal değer aralıkları;

Yaş Aralığı

Lökosit Normal Değerleri

1 aylık bebeklerde

9,40 – 34,00 K/mm3

2 ay 12 ay bebeklerde

5,00 – 19,50 K/mm3 

1 ve 3 yaş çocuklarda

6,00 – 17,50 K/mm3 

4 ve 5 yaş çocuklarda

5,5 – 15,50 K/mm3 

 

6 ve 15 yaş çocuklarda

4,50 – 13,50K/mm3  

 Lökositlerin Görevleri Nelerdir?

WBC lökosit dolaşımın dışında, dokularda, enfeksiyonlarla savaşmaktadır. Lökositlerin canlı olarak hayatta kalmaları için devamlı olarak enerji üretilmesi gerekir. Lökositler yani beyaz kan hücreleri fonksiyonlarından kaynaklı olarak ayrılış olan hücrelerdir. Kan dolaşımı için mitoz bir bölünmeye uğramazlar ama bazıları mitoz yeteneklerini de korur. Işıklı bir mikroskobun altında görünüşlerine ayrıştırıldığında üç ayrı sınıfa ayrılırlar. Monositler, granülositler ve lenfositlerdir. Lenfositler yabancı maddelerin spesifik şekilde tanınmasından ve konakçıların uzaklaştırılmasından sorumludur. B lenfositler insan vücudundaki dokuları yabancı mikroorganizmalara bağlar ve proteinlerin antikorlarını salgılar. Tipik şekilde T hücreleri viral biçimde enfekte olmuş ya da kanserli hücreleri tanır, onları yok etmeye olanak sağlar. B hücreleri tarafından antikor üretimine yardımcı olması için yardımcı hücreler olarak görev yapmaktırlar. Sağlıklı bir kişide beyaz kan hücrelerinin hemen hemen % 25- 33`ü lenfositten meydana gelir. Lökosit WBC kapsamında yapılacak olan testlerle değerleri belli olur. Yapılan testler sonucu uzman hekim tarafından yorumlanmalıdır. Bu yorumlama sonucunda gerekli olan tedavi ile alakalı planlama uzmanlar tarafından yapılır.

Monositler ve Granülositler

Beyaz kan hücreleri içinde en çok sayıda bulunan granülositleri, hemintler ve protozoonlar gibi büyük patojen organizmaların vücudundan kurtarmaktadır. Enflamasyon ve alerjen sorunların ortadan kaldırılmasına da olanak sağlar. mopnositler ve granülositler önemli ölçüde güçlü kimyasal maddeleri barındırmakta olan birçok sitoplazmik granül veya sekresyonlu veziküller içermektedir. Ayriyeten çok boyutlu çekirdekleri bulunur ve bundan kaynaklı genelde polimorf nükleer hücreler olarak da isimlendirilmektedir. Granülositlerin laboratuarda nasıl renklendirildiklerine göre üç kategoriye ayrılmaktadır;

  • Bazofiller
  • Eozinofiller
  • Nötrofiller

Granülositlerin en çok sayıdaki kısımları ( var olan tüm beyaz hücrelerin % 50 ila 80`i ) nötrofillerdir. Genelde enfeksiyöz bir bölgeye ulaşacak ilk hücre türlerinden bir tanesidir. Fasositoz ismi verilen süreç içinde bulaşıcı mikroorganizmaları içine alıp yok etme özelliklerine sahiptir. Bazofiller ve eozinofiller mast hücreleri adı verilmiş olan doku hücrelerinden de sonra gelmektedir. Bazofiller ve yakından ilişkileri olan mast hücrelerinin granülleri lökotrienler ile histaminler de dâhil olmak üzere, alerjik enflamatuar yanıtların ortaya çıkması konusun önemli olan bir takım kimyasalları içermektedir. Eozinofiller parazitlerin yok olması konusunda fayda sağlar ve aynı zamanda inflamatuvar verilecek olan cevapları modüle etme konusunda da yardımcı olurlar.

Bu hücrelerinin değerlerinin her daim normal olması gerekir. Normal değerlerin dışına çıkması genelde bir sorun olduğuna işaret eder. Bundan dolayı altında yatan nedenin araştırılması gerekir.