İdrarda Bilirubin Çıkması Ne Anlama Gelir ve Tedavisi Nasıl yapılır?

İdrarın incelenmesi ile yapılan bilirubin düzeyleri özellikle insan vücudunda karaciğerde meydana gelen hastalıklara işaret etmektedir.

İdrar Testinde Bilirubin

İdrar testinde bilirubin idrardaki bilirubin düzeylerini ölçmeye yarar. Bilirubin insan vücudunun normal kırmızı kan hücrelerini parçalama işlemi esnasında meydana gelen sarımsı bir maddedir. Bu madde safra içinde bulunur ve karaciğerdeki suları sindirmeye yardımcı olur. Karaciğer sağlıklıysa bilirubinin çoğunu vücuttan kaldıracaktır. Karaciğer hasar gördüğünde bilirubin kan ve idrar içine sızabilir. Idrar içinde bulunan bu madde karaciğer hastalığının bir işareti olabilir.

İdrarda bilirubin çıkması genelde farklı hücreleri, kimyasal maddeleri ve diğer maddeleri ölçen bir test olan idrarın analiz edilmesinin bir parçasıdır. Yapılacak olan bu test çoğu zaman uzman hekimler tarafından rutin şekilde istenir. Bu test karaciğer sorunlarının kontrol edilmesi  için de kullanılabilir.

Uzman hekimler herhangi bir sorundan kaynaklı olarak bu testin yapılmasını isteyebilir. Bunun dışında karaciğer hastalığı  belirtileri varsa aşağıdaki semptomlar meydana gelir.

  • Sarılık, cildin ve gözlerin sarıya dönmesine neden olan bir durumdur.
  • Koyu renkli idrar çıkışı
  • Karın ağrısı
  • Mide bulantısı ile kusma
  • Yorgunluk

Karaciğerdeki hastalıklar için risk faktörleri de aşağıdaki gibidir.

  • Ailesel karaciğer hastalığı öyküsü
  • Aşırı alkol alımı
  • Kimyasallara maruz kalma
  • Şişmanlık
  • Diyabet
  • Karaciğer hasarına neden olabilecek bazı ilaçların kullanılması

Teste Hazırlanmak

Uzman hekim bu test yönlendirmesini yaptıktan sonra hastanın idrar örneği toplaması gerekir. İdrarı toplamak için bir kap ve numunenin steril olduğundan emin olmak için özel talimatlara tamamen dikkat edilmelidir. Bu talimatlara çoğu zaman sağlık kurumları ve çalışanları “temiz yakalama yöntemi” adını verir. Temiz yakalama yöntemi aşağıda bulunan adımları içerir:

  • Elleri yıkamak
  • Genital bölge sağlık kurumu tarafından verilen temizlik beziyle ya da su ile temizlenir. Erkekler penislerinin uç kısımları devamlı silmelidir. Kadınlar ise labiumlarını açmalı ve önden arkaya temizlik işlemi yapmalıdır.
  • Tuvalete idrar yapmaya başlanması gerekir.
  • Toplama kabının tuvalete idrar yaparken akışın tam olarak altına getirilmesi gerekir.
  • Miktarın belirlenmesi için işaretlere dikkat edilmesi ve bu durum her daim göz önüne alınması gerekir.
  • İdrar toplama işlemi zamanında bitirildikten sonra en kısa sürede uzmana gönderilmelidir.

İdrarda bilirubin belirlenmesi için yapılacak olan teste önceden farklı bir hazırlık yapmaya gerek yoktur. Sağlık uzmanı farklı idrar veya kan testleri vermişse bu kapsamda testlere bağlı olarak uygulamadan birkaç önce yeme ve içme ilişkisi kesilmelidir. Bu detayı zaten uzmanlar hastalarına verir. Bunun dışında dikkat edilecek ya da uygulanması gereken farklı bir detay mevcutsa uzman hastayı en ince detayına kadar bilgilendirir. İdrar içinde yapılacak olan tahlilin ve hazırlanma sürecinin kesinlikle bir riski bulunmaz. Bu tahlil oldukça basittir ve rutin şekilde yapılan tahliller içinde yer alır.

Çıkan Sonuçların Anlamı

İdrarın içinde bilirubinin varsa aşağıda bulunan durumlara işaret ediyor olabilir.

  • Hepatit gibi karaciğer hastalıkları
  • Karaciğerden safra taşıyan yapılarda tıkanıklıklara
  • Karaciğerin fonksiyonu ile ilgili bir soruna

Yapılan testte bilirubin karaciğerin fonksiyonunun yalnızca bir ölçüsüdür. Sonuçlar anormal ise, sağlık hekimi karaciğer paneli de dâhil olmak üzere ek kan ve idrar testlerinin yapılmasını isteyebilir. Bir karaciğer paneli karaciğerdeki çeşitli enzimleri, proteinleri ve maddeleri ölçen bir dizi kan testinden meydana gelir. Karaciğerde var olan hastalıkları saptamak için sık şekilde kullanılır.

İdrarda artan bilirubin seviyeleri aşağıdakilerden kaynaklı meydana gelebilir.

  • Biliyer sistem hastalıkları
  • Siroz
  • Safra taşları
  • Hepatit
  • Karaciğerdeki hastalıklar
  • Karaciğerde veya safra kesesinde oluşan tümörler

Tedavisi

İdrar içinde bilirubin maddesinin çıkmasına sebep olan etkenin belirlenmesine göre tedavi şekli de değişim gösterir. Bu kapsamda sık şekilde kullanılan tedavi yolları içinde;

Ultrason Dalgaları

Safrada oluşan taşlar için ilaç kullanımı yapılmadığından dolayı ultrason ile kırma uygulaması yapılır.

Karaciğer Nakli

Karaciğerde önüne geçilmez hastalıkların meydana gelmesinden kaynaklı olarak yapılmaktadır.

Antibiyotikler

Hepatit sorunun erken dönem içinde teşhis edilmesinden sonra antibiyotik kullanımı ya da virüs ilaçlarının kullanımı reçete edilir.

Ameliyat

Safra taşı sorunu olan kişilerin çoğunluğundan kesin çözüm elde etmek için cerrahi uygulama uzman hekim tarafından tercih edilir. Cerrahi müdahale 100% etkili sonuç sağlar. Ameliyat tamamen uzman tarafından yapılan detayların belirlenmesinden sonra yapılacaktır.