Hemoglobin Testi Nedir, Neden ve Nasıl Yapılması Gerekir?

Demir molekülü içermekte olan kırmızı kan hücrelerinde yer alan kompleksi proteine hemoglobin adı verilir. İnsan vücudunda var olan belli başlı hastalıklardan kaynaklı olarak yükselir ya da düşer.

HGB (Hemoglobin) Tahlili Nedir ve Nasıl Yapılır?

Hemoglobin hb ya da hgb kısaltması ile karşımıza çıkmaktadır. Demir molekülü içermekte olan kırmızı kan hücrelerinde yer alan kompleksi proteindir. Bu proteinin gerçek işlevi akciğerlerden vücut dokularına oksijen taşımak, karbon dioksit için oksijen alışverişinde bulunmak daha sonra karbon dioksiti akciğerlere geri götürmek ve oksijen için değiştirilmesini sağlamaktır. Hemoglobin içindeki demir molekülü, alyuvarların normal şeklini de korumaya yardımcı olmaktadır. Hgb seviyesi, tam kanın desilitre cinsinden gram cinsinden hgb miktarı olarak kullanır ve bu desilitre 100 mililitredir. Hemoglobin için normal değer aralıkları yaşa ve ergenlik döneminden başlayarak kişinin cinsiyetine bağlı olarak değişir. Normal aralıklar şunlardır:

  • Yeni doğanlar 17 ila 22 gm / dL
  • Bir (1) haftalık bebeklerde 15 ila 20 gm / dL
  • Bir (1) aylık bebeklerde 11 ila 15 gm / dL
  • Çocuklarda 11 ila 13 gm / dL
  • Yetişkin erkeklerde olması gereken 14 ila 18 gm / dL
  • Yetişkin kadınlarda olması gereken 12 ila 16 gm / dL
  • Orta yaştan sonra erkeklerde olması gereken 12.4 ila 14.9 gm / dL
  • Orta yaştan sonra kadınlardaolması gereken 11.7 ila 13.8 gm / dL

Bu değerler hgb tahlili yapacak olan laboratuvardan laboratuvara göre değişkenlik göstermektedir.

Hemoglobin Testi Nasıl Yapılır?

Hgb rutin olarak yapılan kan sayımı tahlili ile birlikte yapılmaktadır. Tam kan sayımı tahlili uzman hekimlerin hastaları için en yaygın şekilde istedikleri tahlil çeşitleri içinde yer alır. Yapılan olan kan tahlili koldan alınacak kan örneği ile yapılmaktadır. Kırmızı kan hücreleri içinden hemoglobin salınması adına kimyasal olarak muamele edilecek olan kan örneği kullanılarak otomatik makinelerde yapılır. Serbest bırakılmış olan hemoglobin daha sonrasında kimyasal siyanür ile birleşerek ışığı emme özelliği bulunan bileşik oluşturur. Absorbe edilmiş olan ışık miktarı ölçülür. Bu ölçüm direkt olarak kanda içinde bulunan hemoglobin miktarına bağlıdır. Hgb testi aşağıda bulunan nedenlerden kaynaklı olarak yapılır;

  • Anemi, aneminin ciddiyetini ölçmek, teşhis etmek ve taramak
  • Anemi ya da polisiteminin tedavisine yanıt almak
  • Anemi şiddetli düzeydeyse kan almak ya da diğer tedavilerine karar vermek

Bazı dönemlerde RBC üretimleri kemik iliğini etkiler ve kan dolaşımı içinde salınmakta olan RBC’lerin sayılarının artması ya da azalmasına sebep olabilir. RBC tahribatının var olması ve artması sonucunda kanamalardan kaynaklı olarak RBC kaybı olması veya kemik iliği yeterli düzeyde hızlı yeni doğan üretemiyorsa, genel olarak RBC ve hemoglobin sayısı düşer ve bu da anemiye sebep olur. Yapılacak olan tahlil alyuvar üretimi ya da ömrü ile ilgili bir sorun olup olmadığını gösterir ama altta yatan nedeni belirlemektedir.

Yüksekliği, Değerleri ve Sonuçlar

Hgb yüksekliği değerleri düzeyleri kişinin yaşı ve cinsiyeti için normal değerlerinin üst sınırlarının daha üstünde olduğu anlamına gelmektedir. Buna örnek verecek olursak; hemoglobin değeri 17.7 g / dl`nin üstünde olan 19 yaşındaki bir erkek, yüksek seviyede bir hemoglobin değerine sahip olur. Yapılacak tahlil sonucunda değerlerin normal çıkmamasının belli başlı nedenleri bulunur. Bu nedenler arasında;

  • Sağlıksız yaşama sahip olmak
  • Kanser
  • Sigara kullanmak
  • Akciğer hastalıkları
  • Kemik iliği hastalıkları
  • Bazı ilaçların kullanımları yer alır.

Hemoglobin yüksekliği sonucunda uzman hekimler gerekli tedaviler için planlama yapar. Var olan hastalık göz önüne alınarak yüksekliği düşürülür.

Düşük Hgb; kişilerim hemoglobin değeri ölçülürken, yaş ve cinsiyet dikkate alınarak normalin en düşük sınırlarının altında olması ile ortaya çıkar. Buna örnek verecek olursak; yapılan tahlil sonucunda elde edilmiş kan değeri 13.6 g / dl`nin altında kalırsa, 19 yaşında bir erkek kişi düşük hemoglobine sahip olur. Düşük hgb seviyesinin diğer adı anemidir ve birçok kişi bu sorunu anemi olarak bilir. Yapılacak tahlil sonucunda değerlerin normal çıkmamasının belli başlı nedenleri bulunur. Bu nedenler arasında;

  • Düzensiz şekilde beslenmeye sahip olmak ve dikkat etmemek
  • Kan kaybı yaşamak
  • Kolon kanseri
  • Ülserler
  • Böbreklerde sorunların var olması
  • Kızıl Kan hücresi sentezi problemleri
  • Kemik iliği sorunları
  • Radyasyona ya da kemoterapiye maruz kalma
  • Kemik iliğinin baskılanması