Ferritin Nedir, Düşüklüğü ve Yüksekliği Ne Anlama Gelir?

Ferritin hücrelerin içinde yer alan proteinlerdir. İnsan vücudunda demir depolamaya yarar. Düşüklüğü ve yüksekliği meydana geldiğinde mutlaka uzman tarafından yorumlanması gerekir.

Ferritin Nedir, Neyi İfade Eder ve Normal Aralıkları Nelerdir?


FERRİTİN

Ferritin ne demektir, hücrelerin içinde bulunan bir proteindir. Vücutta daha sonrasında depolanmak adına demir depolamaya yarar. Kanda ferritin değeri kan tahlilinde ve dolaylı olarak ölçülebilir. Ferritin hormonu normal değerleri;

  • Erkeklerde: 12 – 300 ng/mL (nanogram/mililitre)
  • Kadınlarda: 12 – 150 ng/mL

Ferritin testi normal referans aralıklarında olsa da düşük ferritin değerleri, düşük demir seviyesi anlamına gelebilmektedir. Yukarıda verilen ferritin testi normal referans değer aralıklarının farklı laboratuarlarda belli miktarlarda oynama olanağı bulunur ya da laboratuarlar farklı ölçüm birimi kullanabilmektedir. Kan içinde ferritin hormonu bulunmuyorsa ya da az düzeydeyse genellikle demir seviyeleri hakkında veri veriri. Kanda bu hormon değeri ne kadar yüksek olursa demir miktarı da o kadar fazla olur. Ferritin ne demek kapsamında yapılacak olan tahlili için sadece belli bir miktar kan gerekir. Bazı kişiler için uzman hekimler 12 saat açlık isteyebilir. Sağlık personeli kan alımını yapacaktır. Kan alımı için koldan ve el üstünden işlem yapılır. Kolun üst kısmında elastik bant takılır ve bu sayede damarlardan daha kolay kan alınır. Alınacak olan kan kısa süre içinde laboratuara gönderilir. Gönderilen kan içinde hormon düzeyi test edilir ve düşüklüğü ile yüksekliği tespit edilir.

Ferritin Düşüklüğü ve Ferritin Yüksekliği Düzeyi

Ferritin düşüklüğü düzeyi sorununa sahip olan kişilerde belli başlı belirtiler meydana gelir. Bu belirtiler;

  • Sinirlilik
  • Kulaklarda çınlama
  • Zayıflama
  • Kronik baş ağrıları
  • Baş dönmesi
  • Yorgunluk ve halsizlik
  • Nefes almada güçlük
  • Bacaklarda ağrılar

Aşırı düzeyde ferritin hormon yüksekliği meydana gelirse aşağıdaki belirtiler meydana gelir.

  • Açıklanması zor olan yorgunluklar
  • Eklem ağrıları
  • Aşırı düzeyde zayıfla
  • Göğüs ağrıları
  • Kalpte çarpıntı
  • Aşırı düzeyde karın ağrısı

Ferritin değerleri aynı zamanda dalak ve karaciğer tarzındaki organların zarar görmesi ile artabilmektedir. Yapılacak olan bu test genel sağlık durumlarını izlemek adına da kullanılabilmektedir. Bu test özellikle demir ile alakalı sorunları, bu sorunları izlemek içinde kullanılır. Özellikle demir ile alakalı bir durum mevcutsa kan içine aşırı düzeyde ya da çok az düzeyde demir alınması gerekir. Yapılacak olan testlerin sonucu mutlaka uzman hekim tarafından yorumlanmalıdır. Bu yorumlamalar sonucunda gerekli tedavi süreci ile alakalı planlamalar yapılır.

Düşük ve Yüksek Değerlerin Nedenleri

Düşük Değerler

Normal seviyelerden daha düşük bir değerin olması günlük olarak yeterli düzeyde demir alınmadığına işaret edebilir. Demir seviyelerini etkileyen anemi tarzında bir durum mevcutsa demir ile alakalı takviyelerin yapılması gerekir. Düşük değerlere sebep olan nedenler arasında;

  • İç kanama
  • Bağırsak emilimi konusunda etkili olan koşullar
  • Aşırı düzeyde adet kanaması

Aşırı düzeyde ferritin seviyelerinin düşük ya da normal olup olmadığını öğrenmek uzmanlara sorunların ne olduğunu anlamak konusunda yardımcı olabilir. Örneğin; anemi olan kişilerde düşük kan demir değerine ve düşük ferritin değerine sahip olacaktır. Bunun yanı sıra kronik hastalıklara sahip olan kişilerde düşük kan demir sayımları ortaya çıkabilir ama normal ya da yüksek ferritin seviyeleri de olabilir.

Yüksek Değerler

Yüksek ferritin değerleri bazı koşullar meydana geldiğinde ortaya çıkar. Yüksek değerler oluştuğunda aşağıdaki belirtiler ortaya çıkar;

  • Lösemi
  • Diyabet
  • Hipertiroidizm
  • Romatoid artrit
  • Demir zehirlenmesi
  • Lenfoma
  • Kan nakli
  • Bacaklarda sorunlar
  • Karaciğer hastalıkları

İnsanların vücudunda iltihaplanma meydana geldiğinde yükselmeler oluşur. Kanser ya da karaciğer hastalığı olan kişilerde düzeyler yükselebilir. Örneğin; karaciğer hücrelerinde ferritin depolanır. Bir kişide karaciğerde hastalık meydana geldiğinde ferritinde sızıntı meydana gelir. enflamatur durumları da olan kişilerde normalden daha yüksek ferritin seviyeleri beklenir. Artan değerlerinin en yaygın olan sebepleri günlük aşırı düzeyde alkol alımı, inflamasyon ve obezite de yer alır. Genetik ile alakalı olan yüksek ferritin düzeylerinin en yaygın sebebi hemokromatozisidir. Yapılan test sonucunda değerler çok yüksek çıkarsa uzmanlar aşağıda bulunan ek testleri de ister. Bu testler;

  • Demir miktarının ölçülmesine olanak sağlayan demir testi
  • Demir bağlama kapasitesi testi

Sonuçları Yorumlama

Ferritin kan testi sonuçları öncelikli olarak değerlerin normal aralıklarda olup olmadığını görmek adına değerlendirilir. Olması gereken aralıklar;

  • Erkeklerde: 12 – 300 ng/mL (nanogram/mililitre)
  • Kadınlarda: 12 – 150 ng/mL

Kanın içinde bulunan ferritin değerleri için laboratuarlar arasında değişkenlik oluşabilir. Bu değerler standart aralıklarda olmalıdır. Farklı ı laboratuarlarında standart aralıklarında olmalıdır. Ferritin seviyelerinin normal, yüksek veya düşük olup olmadığını belirlerken her zaman uzmanlar belirli laboratuarın normal aralıklarına başvurur. Çıkan sonuç farklı testler ile birlikte uzman tarafından yorumlanır ve buna göre tanı koyulur. Bu tanıya göre tedavi planlama işlemleri yapılır. Tedavi kapsamında hastaların mutlaka uzmanın söylediklerine dikkat etmesi ve bu detayların dışına çıkmaması gerekir. Ayrıca tedavi süresinde uzmanın söylediği kontrol zamanlarını aksatmamak da sağlık açısından gereklidir.